А.И. СОФРОНОВ -АЛАМПА 135 ЛЕТ СО ДНЯ РОЖДЕНИЯ (1886-1935 с.) Методико-библиографическое пособие Составила: Г.М. Гаврильева Октемцы, 2021 г. АНЕМПОДИСТ ИВАНОВИЧ СОФРОНОВ-АЛАМПА Анемподист Иванович Софронов, один из основоположников якутской литературы, поэт и драматург. Родился 14 ноября 1886 года в глухом якутском селе Ботурусского района, в семье довольно зажиточного крестьянина. Рос без матери. Отец отдавал его на […]
Шамшурин Ю.И.
ЮРИЙ ИВАНОВИЧ ШАМШУРИН (1921-1973) Прозаик, тылбаасчыт. 1954 сылтан ССРС Суруйаач-чыларын союhун чилиэнэ. Кини Иркутскай уобалас Черемхово куоратыгар төрөөбүтэ, омугунан нуучча. Aҕa дойду Улуу сэриитин кыттыылааҕа. Дьокуускайдааҕы пединститукка үөрэммитэ. Үлэтин хоту Быков Мыс-тааҕы балык собуотугар саҕалаабыта. ЫБСЛКС обко-мугар инструктордаабыта, «Социалистическая Якутия», «Молодежь Якутии» хаhыаттарга собкордаабыта. Саха сирин радиокомитетыгар редактордаабыта. 1951 сыллаахха «Свет над Ярангой» кинигэтэ тахсы-быта. […]
Артамонов И.И.
АРТАМОНОВ ИННОКЕНТИЙ ИВАНОВИЧ (1928-2010) Поэт, тылбаасчыт, Саха Республикатын культуратын үтүөлээх үлэhитэ, РСФСР уонна ССРС бэчээтин туйгуна, 1964 сылтан ССРС Суруйааччыларын союhун чилиэнэ. 1949 сылтан ССКП чилиэнэ, Уус Алдан улууhун бочуоттаах гражданина, Саха Республикатын Суруйааччыларын союhун чилиэнэ. Күнүгэр Бороҕон (билиҥҥинэн Уус Алдан) улууһун 2-с Өлтөх нэһилиэгэр төрөөбүтэ. 14 сааһыттан норуодунай суут сэкирэтээринэн үлэлээбитэ. Дьокуускайдааҕы педрабфакка үөрэнэ […]
Кудрин А.Г.
АРХИП ГЕОРГИЕВИЧ КУДРИН -АБАҔЫЫНЫСКАЙ (1907-1960) Поэт-тылбаасчыт, 1938 сылтан ССРС Суруйааччыларын союhун чилиэнэ. 1907 с. Тохсунньу 20 күнүгэр Өлүөхүмэ оройуонугар Абаҕа нэhилиэгэр төрөөбүтэ. Абаҕа алта кылаастаах оскуолатын бүтэрэн баран, Дьокуускайдаа5ы педтехникумҥа, онтон Иркутскайдааҕы педагогическай институкка үөрэммитэ.Тыа сирин оскуолаларыгар учууталлыыра. Республика «Эдэр бассабыык», «Бэлэм буол» хаhыаттарын редакцияларыгар, Саха сиринээҕи кинигэ издательствотыгар, республика радионан биэриитин комитетыгар уонна Саха […]
Макаров Г.И.
ГАВРИЛ ИВАНОВИЧ МАКАРОВ — ДЬУОН ДЬАҤЫЛЫ (1914-1956) Поэт, тылбаасчыт, 1945 сылтан ССРС Суруйааччыларын союhун чилиэнэ. 1914 с. Олунньу 27 күнүгэр Чурапчы улууhугар Болтоҥо нэhилиэгэр Кындалга төрөөбүтэ. Оҕо caaha Түөйэ үрэх тардыытыгар ааспыта. Литератураҕа Түөйүлээхэп диэн псевдонимынан хоһоонноругар илии баттаан киирбитэ. 1932 сыллаахха «Төрөөбүт күүлэбэр» диэн бастакы кинигэтэ тахсыбыта. 1932 сылтан бэчээттэнэн барбыт. Сүнньүнэн поэзиянан дьарыктаммыта. […]
Сыромятников Г. С.
ГЕОРГИЙ САВВИЧ СЫРОМЯТНИКОВ (1926-1991) Литературовед, критик, тылбаасчыт, филологическай наука кандидата, 1976 сылтан ССРС Суруйааччыларын союhун чилиэнэ. Георгий Саввич 1926 с. ыам ыйын 5 күнүгэр Томпо улууhугар төрөөбүтэ. Биллиилээх суруйааччы Анастасия Саввична бииргэ төрөөбүт быраата этэ. 1944 с. педагогическай институкка үөрэнэ сылдьан, баҕа өттүнэн, Аҕа дойду үлуу сэриитигэр барар. Фроҥҥа хайдах быhыыга-майгыга сылдьыбытын Георгий Саввич төрүт […]
Никифоров И.П.
НИКИФОРОВ ИСАЙ ПРОКОПЬЕВИЧ (1915-1976) … Өстөөх ыарахан снаряда иһиирэн-эҥэлийэн кэлэн эстэн дэлби ыстанар. Мин атаҕым анныттан сири былдьаһар, миигин ирдэһэр. Ол эрээри ханнык эрэ күүс хаххалыырга дылы… Исай Никифоров Саха биллиилээх суруйааччыта, Аҕа дойду Улуу сэриитин кыттыылааҕа, суруналыыс, прозаик, поэт Исай Прокопьевич Никифоров төрөөбүтэ 110 сыла. 1915 с. ыам ыйын 1 күнүгэр Исай Прокопьевич Хаҥалас […]
Эртюков И.И.
ИННОКЕНТИЙ ИЛЛАРИОНОВИЧ ЭРТЮКОВ (1916-1991 ) Поэт, тылбаасчыт, журналист, очеркист, Саха Республикатын культуратын үтүөлээх үлэhитэ, 1950 сылтан ССРС уонна Россия суруйааччыларын союhун чилиэнэ. Кини Таатта улууhугар Тыараһа нэhилиэгэр Быhыттаах диэн сиргэ олохтоох дьаданы дьиэ кэргэнигэр төрөөбүтэ. 1940 сыллаахха Дьокуускайдааҕы учительскай институт историческай факультетын үөрэнэн бүтэрбитэ. Эдэркээн учуутал 1942 сыллаахха Кыhыл Армия кэккэтигэр ыҥырыллыбыта уонна сэрии бүтүөр […]
ТыгынДархан
ЛЕГЕНДАРЫЙ ИСТОРИЧЕСКИЙ ТЫГЫН ДАРХАН Методико-библиографическое пособие Составила Гаврильева Г.М. Тыгын — подлинная историческая личность, жившая в конце XVI — первой четверти XVII в., могущественный родоначальник кангаласских якутов. По преданиям, владел землями около озер Сайсары, Юрюнг Кёль, Ытык Кёль на долине Туймаада. Держал много конного и рогатого скота, воинов, холопов и прочей прислуги. В 1740-х годах […]
Конкурс рисунков
КОНКУРС РИСУНКОВ «ЭХО ВОЙНЫ» ХУДОЖЕСТВЕННАЯ ГАЛЕРЕЯ ПИСАТЕЛЕЙ ФРОНТОВИКОВ